LUẬT NGHĨA VỤ QUÂN SỰ VÀ CÁC QUY ĐỊNH VỀ TUYỂN CHỌN, GỌI CÔNG DÂN NHẬP NGŨ

Công tác tuyển chọn, gọi công dân nhập ngũ và thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân là nhiệm vụ chính trị quan trọng của Đảng, Nhà nước; đồng thời là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị và nghĩa vụ thiêng liêng của mỗi công dân Việt Nam. Thực hiện tốt nhiệm vụ này không chỉ góp phần xây dựng lực lượng vũ trang nhân dân vững mạnh mà còn trực tiếp củng cố nền quốc phòng toàn dân, thế trận an ninh nhân dân, đáp ứng yêu cầu xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới.

Nhận thức rõ tầm quan trọng đó, Đảng ủy, HĐND, UBND xã Tiên Tiến thường xuyên quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo công tác tuyển chọn, gọi công dân nhập ngũ và thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân. Hội đồng Nghĩa vụ quân sự xã phối hợp với Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam xã, các tổ chức chính trị - xã hội và các thôn tăng cường tuyên truyền, phổ biến Luật Nghĩa vụ quân sự năm 2015, Luật Công an nhân dân và các văn bản hướng dẫn thi hành; qua đó góp phần nâng cao nhận thức, ý thức trách nhiệm và tinh thần tự giác chấp hành pháp luật của cán bộ, Nhân dân, nhất là công dân trong độ tuổi thực hiện nghĩa vụ quân sự.

Trong thực tế, việc thực hiện nghĩa vụ quân sự không chỉ là yêu cầu bắt buộc theo quy định của pháp luật mà còn thể hiện trách nhiệm của công dân đối với Tổ quốc. Mỗi thanh niên cần chủ động tìm hiểu các quy định liên quan đến độ tuổi, tiêu chuẩn, điều kiện gọi nhập ngũ, các trường hợp được miễn, tạm hoãn, thời hạn phục vụ tại ngũ, quyền lợi của quân nhân và trách nhiệm chấp hành các quyết định của cơ quan có thẩm quyền.

Việc hiểu đúng, thực hiện đúng các quy định của Luật Nghĩa vụ quân sự sẽ giúp công dân chủ động thực hiện quyền và nghĩa vụ của mình, đồng thời góp phần bảo đảm công tác tuyển chọn, gọi công dân nhập ngũ được thực hiện dân chủ, công khai, công bằng, đúng pháp luật.

Một số nội dung cơ bản của Luật Nghĩa vụ quân sự và các quy định về tuyển chọn, gọi công dân nhập ngũ cần lưu ý như sau:

1. Độ tuổi và đối tượng thực hiện nghĩa vụ quân sự

Công dân nam từ đủ 18 tuổi đến hết 25 tuổi thuộc diện gọi nhập ngũ. Đối với công dân đã được đào tạo trình độ cao đẳng, đại học và được tạm hoãn gọi nhập ngũ thì độ tuổi gọi nhập ngũ đến hết 27 tuổi.

Việc thực hiện nghĩa vụ quân sự được áp dụng không phân biệt dân tộc, thành phần xã hội, tín ngưỡng, tôn giáo, nghề nghiệp hay nơi cư trú.

2. Các trường hợp được miễn gọi nhập ngũ trong thời bình

Một số trường hợp được miễn gọi nhập ngũ gồm:

Con của liệt sĩ; con của thương binh hạng một.
Một anh hoặc một em trai của liệt sĩ.
Một con của thương binh hạng hai; một con của bệnh binh hoặc người nhiễm chất độc da cam suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên.
Người làm công tác cơ yếu không phải là quân nhân, Công an nhân dân.

3. Các trường hợp được tạm hoãn gọi nhập ngũ trong thời bình

Một số trường hợp được tạm hoãn gọi nhập ngũ gồm:

Công dân chưa đủ sức khỏe phục vụ tại ngũ theo kết luận của Hội đồng khám sức khỏe.
Lao động duy nhất phải trực tiếp nuôi dưỡng người thân không còn khả năng lao động hoặc chưa đến tuổi lao động.
Một con của bệnh binh, người nhiễm chất độc da cam suy giảm khả năng lao động từ 61% đến 80%.
Công dân có anh, chị hoặc em ruột đang là hạ sĩ quan, binh sĩ tại ngũ.
Học sinh, sinh viên đang học tập tại các cơ sở giáo dục phổ thông, cơ sở giáo dục nghề nghiệp, cơ sở giáo dục đại học theo quy định; việc tạm hoãn do học tập chỉ áp dụng cho một khóa đào tạo của một trình độ đào tạo.

Công dân thuộc diện được miễn hoặc tạm hoãn gọi nhập ngũ nhưng tự nguyện xin nhập ngũ thì được xem xét tuyển chọn, gọi nhập ngũ theo quy định.

4. Một số trường hợp không thuộc diện tạm hoãn do học tập

Các trường hợp như học sinh, sinh viên đã bị buộc thôi học, tự ý bỏ học; đang theo học khóa đào tạo thứ hai hoặc theo học các chương trình không thuộc trường hợp được tạm hoãn theo quy định thì không thuộc diện tạm hoãn gọi nhập ngũ.

Trường hợp công dân nhận được giấy báo trúng tuyển đại học, cao đẳng cùng thời điểm nhận Lệnh gọi nhập ngũ thì vẫn phải chấp hành Lệnh gọi nhập ngũ. Việc bảo lưu kết quả trúng tuyển, kết quả học tập được thực hiện theo quy định.

5. Thời hạn phục vụ tại ngũ

Thời hạn phục vụ tại ngũ trong thời bình của hạ sĩ quan, binh sĩ là 24 tháng. Trong một số trường hợp đặc biệt, thời gian phục vụ tại ngũ có thể được kéo dài theo quy định của pháp luật.

6. Một số quyền lợi của quân nhân và thân nhân

Trong thời gian tại ngũ, quân nhân được hưởng các chế độ, chính sách theo quy định của pháp luật như phụ cấp, bảo hiểm và các chế độ ưu đãi khác.

Đối với thân nhân của quân nhân tại ngũ, bố, mẹ, vợ, con được hưởng các chế độ về bảo hiểm y tế và trợ cấp khó khăn đột xuất theo quy định; con đẻ, con nuôi hợp pháp được hưởng chính sách miễn, giảm học phí theo quy định.

Khi hoàn thành nghĩa vụ và xuất ngũ, quân nhân được hưởng trợ cấp xuất ngũ, trợ cấp tạo việc làm, chính sách hỗ trợ học nghề; được bảo lưu kết quả học tập, vị trí việc làm theo quy định và được hưởng chính sách ưu tiên trong tuyển dụng, thi tuyển vào công chức, viên chức theo quy định của pháp luật.

Quy định xử phạt đối với hành vi vi phạm nghĩa vụ quân sự

Theo Nghị định số 218/2025/NĐ-CP quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực quốc phòng, cơ yếu, các hành vi vi phạm quy định về sơ tuyển, khám sức khỏe và thực hiện quyết định gọi nhập ngũ có thể bị xử phạt với mức tiền nghiêm khắc.

7. Vi phạm quy định về sơ tuyển, khám sức khỏe

Phạt tiền từ 3 triệu đồng đến 5 triệu đồng đối với hành vi không có mặt đúng thời gian hoặc địa điểm tập trung sơ tuyển sức khỏe theo quyết định gọi sơ tuyển mà không có lý do chính đáng.
Phạt tiền từ 5 triệu đồng đến 8 triệu đồng đối với hành vi không nhận quyết định gọi sơ tuyển sức khỏe mà không có lý do chính đáng.
Phạt tiền từ 15 triệu đồng đến 20 triệu đồng đối với hành vi không có mặt đúng thời gian hoặc địa điểm khám sức khỏe theo quyết định gọi khám mà không có lý do chính đáng.
Phạt tiền từ 20 triệu đồng đến 30 triệu đồng đối với hành vi cản trở công dân nhận quyết định gọi khám sức khỏe hoặc không nhận quyết định gọi khám sức khỏe mà không có lý do chính đáng.
Phạt tiền từ 30 triệu đồng đến 40 triệu đồng đối với hành vi gian dối làm sai lệch kết quả phân loại sức khỏe nhằm trốn tránh nghĩa vụ quân sự hoặc nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân; hoặc đưa, nhận tiền, tài sản, lợi ích vật chất khác để làm sai lệch kết quả khám sức khỏe theo quy định.
Phạt tiền từ 50 triệu đồng đến 75 triệu đồng đối với hành vi không chấp hành quyết định gọi kiểm tra, khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự hoặc nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân.

8. Vi phạm quy định về nhập ngũ và thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân

Phạt tiền từ 30 triệu đồng đến 40 triệu đồng đối với hành vi không có mặt đúng thời gian hoặc địa điểm tập trung ghi trong quyết định gọi nhập ngũ, quyết định gọi thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân mà không có lý do chính đáng.
Phạt tiền từ 40 triệu đồng đến 50 triệu đồng đối với hành vi cản trở công dân thực hiện quyết định gọi nhập ngũ hoặc quyết định gọi thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân; hoặc có hành vi gian dối nhằm trốn tránh thực hiện các quyết định này sau khi đã đủ điều kiện theo quy định.
Phạt tiền từ 50 triệu đồng đến 75 triệu đồng đối với hành vi không chấp hành quyết định gọi nhập ngũ hoặc quyết định gọi thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân, trừ các trường hợp đã được quy định ở mức xử phạt khác.

Ngoài xử phạt tiền, người vi phạm còn có thể bị áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả, buộc thực hiện nghĩa vụ quân sự hoặc nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân theo quy định.

Các hành vi cố tình trốn tránh nghĩa vụ quân sự, tùy tính chất, mức độ và trường hợp cụ thể, còn có thể bị xem xét xử lý hình sự theo quy định của Bộ luật Hình sự.

Tuổi trẻ Tiên Tiến sẵn sàng lên đường bảo vệ Tổ quốc

Thực hiện nghĩa vụ quân sự và nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân không chỉ là trách nhiệm pháp lý mà còn là nghĩa vụ thiêng liêng, niềm vinh dự và tự hào của mỗi công dân.

Phát huy truyền thống quê hương, Hội đồng Nghĩa vụ quân sự xã Tiên Tiến đề nghị các gia đình tích cực động viên con em trong độ tuổi thực hiện nghĩa vụ quân sự chủ động đăng ký, tham gia sơ tuyển, khám tuyển và chấp hành nghiêm Lệnh gọi nhập ngũ, Lệnh gọi thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân khi được cấp có thẩm quyền ban hành.

Mỗi thanh niên tình nguyện lên đường nhập ngũ là một hành động thiết thực thể hiện lòng yêu nước, tinh thần trách nhiệm với quê hương, đất nước; đồng thời góp phần xây dựng lực lượng vũ trang nhân dân ngày càng vững mạnh, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới.

Xã Tiên Tiến quyết tâm thực hiện thắng lợi công tác tuyển chọn, gọi công dân nhập ngũ và thực hiện nghĩa vụ tham gia Công an nhân dân năm 2027, phấn đấu hoàn thành và hoàn thành vượt mức chỉ tiêu được giao.

Trung tâm DVTH